Η Ένωση βασίζεται στις αξίες του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, της ελευθερίας, της δημοκρατίας,
της ισότητας, του κράτους δικαίου, καθώς και του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων,
συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των προσώπων που ανήκουν σε μειονότητες. Οι αξίες αυτές είναι
κοινές στα κράτη μέλη εντός κοινωνίας που χαρακτηρίζεται από τον πλουραλισμό, την απαγόρευση των
διακρίσεων, την ανοχή, τη δικαιοσύνη, την αλληλεγγύη και την ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών.
Στο άρθρο 2 τίθεται και το φιλοσοφικό και το ιδεολογικό πλαίσιο της Ένωσης. Υπάρχουν 6 αξίες που αποτελούν το πλαίσιο που κινούμαστε.
Ανθρώπινη αξιοπρέπεια : Η πιο “φιλοσοφική” ‘εννοια του κειμένου που περιλαμβάνει και τις υπόλοιπες αξίες που αναφέρονται πιο κάτω. Η αξιοπρέπεια αναφέρεται στον σεβασμό του κάθε ατόμου χωρίς καμιά διάκριση. Τα δικαιώματά του είναι αναφαίρετα και αναγνωρίζονται σαν “φυσικό” δικαίωμα. Ο νόμος απλώς τα αναγνωρίζει σαν σεβαστά, αλλά αυτά υπάρχουν από την γέννησή μας.
Ελευθερία : για την αξία αυτή έχουν χυθεί τόνοι από μελάνι και ρυάκια από αίμα ηρώων. Βασική αρχή της Ένωσης είναι ο σεβασμός της ελευθερίας του ατόμου. Στο πλαίσιο βέβαια της δημοκρατίας μας, ελευθερία σημαίνει και αυτο-περιορισμός. Και σεβασμός του άλλου.
Δημοκρατία : εδώ διατυπώνεται και η πολιτική αρχή της Ένωσης. Είμαστε προσηλωμένοι στην αστική μας δημοκρατία. Το ζήτημα είναι ότι η διατύπωση είναι γενική ώστε να “χωρέσει” και παρεκκλίσεις. Δεν ορίζει ένα σύστημα διακυβέρνησης. Όμως η ουσία του κάθε συστήματος ως δημοκρατικού εξαρτάται από τον σεβασμό των άλλων αξιών.
Ισότητα : άλλη μια έννοια φιλοσοφικά και ιδεολογικά συγκλίνουσα με τον δυτικό τρόπο σκέψης. Όλοι ίσοι απέναντι στον νόμο , χωρίς διακρίσεις. Αλλά οπωσδήποτε επιτρέπονται διακρίσεις στην πράξη. Γιατί υπάρχει και η θετική διάκριση για τους αδύνατους της κοινωνίας.
Κράτος Δικαίου : Εδώ εννοείται η κρατική οργάνωση με βάση το δίκαιο, δηλαδή τον σεβασμό του νόμου και όχι την αυθαιρεσία της εξουσίας. Το κράτος δικαίου προϋποθέτει μια νομική ρύθμιση των κοινωνικών σχέσεων με βάση τις αξίες που αναφέρονται εδώ. Και σαφέστατα να προστατεύει τον αδύνατο.
Ανθρώπινα Δικαιώματα : Εδώ διατυπώνεται η επιβεβαίωση της αναγνώρισης των αξιών που έχουν αποτυπωθεί σε άλλα προηγούμενα νομικά κείμενα. Η παγκόσμια διακήρυξη των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η ευρωπαϊκή σύμβαση για τα δικαιώματα του ανθρώπου κλπ. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται για την προστασία των μειονοτήτων. Θέμα που καίει και εμάς ως χώρα, τόσο εσωτερικά όσο και στις διεθνείς μας σχέσεις.
Στην δεύτερη πρόταση του άρθρου διατυπώνεται η πρακτική εφαρμογή των αξιών αυτών. Λέμε λοιπόν ότι είναι κοινές σε όλα τα κράτη της ΕΕ και σε μια κοινωνία (που πρέπει να την έχουμε) με πλουραλισμό , απαγόρευση διακρίσεων, ανοχή, δικαιοσύνη, αλληλεγγύη και ισότητα ανδρών και γυναικών.
Το συμπέρασμα για το άρθρο αυτό είναι : Πέρα από την θεωρητική και συμβολική αξία να διατυπώνει κάποιος τις αρχές και τις αξίες του, είναι προφανές ότι όλα τα άλλα άρθρα και ρυθμίσεις, όλα τα νομικά κείμενα και έξω από την συνθήκη, όλες οι αιτήσεις νέων κρατών μελών, πρέπει να αξιολογούνται σε αυτό το πλαίσιο αρχών. Αυτό το άρθρο μπαίνει δεύτερο γιατί μας δίνει όλων – ακόμα και ατομικά- το δικαίωμα να μαχόμαστε οτιδήποτε δεν συμφωνεί με τις αξίες που περιέχει. Να μαχόμαστε πολιτικά, συλλογικά και δικαστικά.
03/08/2009 σε 7:15 μμ |
Το άρθρο ΙΙ αναμφίβολα συμπυκνώνει την πεμπτουσία-βάση του ευρωπαϊκού θεσμικού πολιτισμού.
Συμφωνώ ότι η νέα αυτή πραγματικότητα μας παρέχει το δικαίωμα του μάχεσθαι για ότι αντιτίθεται σε αυτό,όμως εκτιμώ ότι θα αργήσει να συνειδητοποιηθεί από τα όργανα της Ένωσης , καθώς πολλάκις η πρακτική εφαρμογή δεν ακολουθεί την θεωρητική επιταγή, ειδικά σε θέματα μειονοτήτων (ρατσισμού)
Προτιμότερο είναι,βέβαια,αντί για κριτική,να καταβάλουμε επίμονες προσπάθειες για να αποκωδικοποιήσουμε τις επιταγές του άρθρου των θεμελιωδών δικαιωμάτων,και να τις αξιοποιήσουμε για την οργάνωση και τη διαμόρφωση μιας σύγχρονης δημοκρατικής, δικαιοκρατικής και κοινωνικής πολιτικής .
Παρόλα αυτά ,το άρθρο δεν παύει να αποτελεί κοινό ιδανικό στο οποίο πρέπει να κατατείνουν όλοι μας έτσι ώστε κάθε άτομο και κάθε όργανο της κοινωνίας, να καταβάλλει, με τη διδασκαλία και την παιδεία, κάθε δυνατή προσπάθεια για να αναπτυχθεί ο σεβασμός των δικαιωμάτων και των ελευθεριών αυτών, και να εξασφαλιστεί προοδευτικά, με εσωτερικά και διεθνή μέσα, η αποτελεσματική εφαρμογή τους, ανάμεσα στους ευρωπαικούς λαούς.
03/08/2009 σε 7:23 μμ |
@ANTA
τα σχόλια σου είναι πάντα μεστά νοημάτων. Να διευκρινίσω ότι δεν είναι θέμα πραγματικότητας να μαχόμαστε (θεμιτό οπωσδήποτε πάντα..) αλλά μετά το άρθρο 2 είναι και νομικό μας δικαίωμα.Και αυτό είναι το πιο βασικό εδώ : Κάθε πολίτης έχει το δικαίωμα αγωγής εναντίον διοικητικών πράξεων σε εθνικό ή ευρωπαϊκό επίπεδο.
Τα θέματα μειονοήτων είναι όντως βασικά και κρίσιμα ως προς την πρακτική τους εφαρμογή. Εντός ΕΕ είμαστε από τις χώρες που έχουμε κατηγορηθεί κατ επανάληψη στο παρελθόν για πράξεις ή παραλείψεις μας ως προς τις μειονότητες. Και ειδικά ως προς τα γλωσσικά τους ή θρηκευτικά τους δικαιώματα και φοβάμει ότι στο μέλλον θα έχουμε και άλλα προβλήματα, νομικά!!!
Πολύ σωστά επισημαίνεις ότι η παιδεία είναι ένα κρίσιμο μέγεθος στην μέτρηση του δημοκατικού μας μέλλοντος. Στα επόμενα ποστ θα δούμε πως αναλυτικά η Συνθήκη προβλέπει τους μεθόδους που θα φτιάξουν το μέλλον μας.